IEC 61439-1 cung cấp các quy tắc chung cho cụm thiết bị đóng cắt và điều khiển hạ thế; IEC 61439-2 bổ sung yêu cầu cụ thể cho power switchgear and controlgear assembly (PSC-assembly). Khi đánh giá một tủ điện công nghiệp, phải dùng phần chung cùng phần sản phẩm phù hợp và đúng phiên bản được dự án viện dẫn.
Vì sao phải đọc Part 1 cùng Part 2?
IEC 61439-1 trình bày khung thuật ngữ, điều kiện sử dụng, đặc tính, yêu cầu kết cấu và phương pháp xác minh chung. Nó không có nghĩa mọi tủ hạ thế đều được đánh giá chỉ bằng một tài liệu duy nhất. Loại assembly quyết định phần sản phẩm nào cần được dùng cùng Part 1.
IEC 61439-2:2020 áp dụng cho PSC-assembly trong phạm vi điện áp không vượt quá 1.000 V AC hoặc 1.500 V DC và các điều kiện khác nêu trong tiêu chuẩn. Distribution board cho người không chuyên, busbar trunking hoặc assembly công trường có thể thuộc phần khác của bộ IEC 61439. Vì vậy tên gọi thương mại của tủ chưa đủ để chọn tiêu chuẩn.
- Xác định loại assembly và người dự kiến vận hành
- Kiểm tra điện áp, tần số, môi trường và vị trí lắp
- Đọc đúng Part 1 cùng phần sản phẩm áp dụng
- Đối chiếu phiên bản ghi trong hợp đồng, specification và ITP
Tiêu chuẩn thiết bị không thay thế tiêu chuẩn cụm tủ
ACB hoặc MCCB có chứng nhận theo IEC 60947-2 không tự động làm toàn bộ tủ phù hợp IEC 61439. Khả năng của cụm còn phụ thuộc thanh cái, vỏ, dây dẫn, khoảng cách, bảo vệ chống điện giật, nhiệt độ tăng, chịu ngắn mạch, tương thích điện từ và cách lắp thiết bị với nhau.
Ngược lại, hồ sơ xác minh assembly không làm thay đổi rating của từng thiết bị. Kỹ sư phải kiểm tra hai lớp: thiết bị đúng mã và rating; assembly được thiết kế, lắp và xác minh trong giới hạn đã chứng minh.
Ví dụ thực tế khi kiểm tra hồ sơ tủ LV
Giả sử một tủ nguồn vào dùng ACB 3.200 A. Chỉ nhìn catalog ACB là chưa đủ. Cần xác nhận dòng định mức của assembly, phương án busbar, điều kiện nhiệt, khả năng chịu ngắn mạch, dạng phân cách, IP, đầu cáp và ảnh hưởng của thông gió. Mọi thay đổi so với cấu hình đã xác minh phải được đánh giá bởi bên có thẩm quyền kỹ thuật.
Trong FAT, routine verification và thử chức năng cung cấp bằng chứng cho sản phẩm đã hoàn thiện. Tuy nhiên FAT thông thường không thể thay thế toàn bộ design verification đã thực hiện ở cấp thiết kế hoặc hệ thống tủ.
- Bản vẽ GA, SLD, schematic và BOM đúng revision
- Rating tủ khớp nameplate và hồ sơ thiết kế
- Hồ sơ design verification có phạm vi phù hợp cấu hình
- Routine verification có giá trị đo và người thực hiện
- Thay đổi vật liệu hoặc bố trí đã được đánh giá
Cách sử dụng bài viết mà không vi phạm bản quyền
IEC bảo hộ bản quyền các ấn phẩm tiêu chuẩn. Bài viết thực hành chỉ nên giải thích phạm vi, thuật ngữ và cách suy nghĩ; không sao chép nguyên điều khoản, bảng, hình hoặc danh sách yêu cầu từ bản tiêu chuẩn.
Khi ra quyết định thiết kế, nghiệm thu hoặc chứng nhận, người dùng phải truy cập bản IEC hợp pháp, kiểm tra amendment/corrigendum và áp dụng phiên bản được hợp đồng hoặc cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.
GHI NHỚ TẠI HIỆN TRƯỜNG
- IEC 61439-1 là quy tắc chung và phải đi cùng phần sản phẩm phù hợp.
- Chứng nhận của ACB/MCCB không đồng nghĩa toàn bộ assembly đã phù hợp.
- FAT và routine verification không thay thế design verification.
Câu hỏi thường gặp
Tủ dùng linh kiện có IEC là đủ ghi IEC 61439 không?
Không. Linh kiện phù hợp là điều kiện cần nhưng assembly còn phải đáp ứng và được xác minh theo cấu hình hoàn chỉnh trong phạm vi áp dụng.
Có thể dùng IEC 61439-2 cho mọi distribution board không?
Không nên kết luận chỉ từ tên gọi. Phải xác định loại assembly, người vận hành, điện áp và phần sản phẩm IEC 61439 áp dụng.
Nguồn kỹ thuật tham khảo
Tài liệu dưới đây là nguồn chính hãng hoặc trang tiêu chuẩn. Tiêu chuẩn đầy đủ có thể yêu cầu mua bản quyền.
Nội dung này dùng cho học tập và tham khảo chung. Khi thiết kế, vận hành hoặc thử nghiệm, phải ưu tiên bản vẽ được phê duyệt, hướng dẫn nhà sản xuất, tiêu chuẩn áp dụng và quy trình an toàn của đơn vị.